الشيخ المنتظري

577

درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )

« فامّا اولياء الله فضياؤهم فيها اليقين » اما دوستان خدا وقتى كه با چيزهاى شبهه ناك برخورد مى كنند روشنايى آنها يقين است ; يعنى به چيزى كه يقين دارند واقعاً حقّ است عمل مى كنند ، چيزهايى را كه يقين به حقّ بودن آن ندارند و چيزهايى را كه به نظرشان شبهه ناك است رها مى كنند و سراغ آن نمى روند . « و دليلهم سمت الهدى » يعنى دليل و راهنماى دوستان خدا در هنگام مواجه شدن با شبهه طريقه هدايت است . « سَمْت » به معناى طريقه است . مقصود اين است كه دوستان خدا دنبال راه هدايت هستند و شبهه در آنها اثر ندارد . « وَاَمَّا اَعْدَاءُ اللهِ فَدُعَاؤُهُمْ فِيهَا الضَّلاَلُ ، وَدَلِيلُهُمُ الْعَمَى » ( و امّا دشمنان خدا پس دعوت آنان به ضلالت و گمراهى است ، و راهنماى آنان كورى آنان مى باشد . ) دشمنان خدا در چيزهاى شبهه ناك به طرف ضلالت و گمراهى دعوت مى كنند . « و دليلهم العمى » و راهنماى آنان كورى آنان است . در اين جمله « و دليلهم العمى » دو احتمال است : يكى اين كه كورى دشمنان خدا مايه گرايش خودشان به شبهات مىشود ; چون كورند و حقّ را نمى بينند ، زر و زيورى كه باطل را جلوه داده آنها را فريب مىدهد و در شبهات غرق مى شوند . احتمال دوّم اين است كه اين دشمنان خدا از كورىِ ديگران سوء استفاده مى كنند و آنها را به وسيله كورى اى كه دارند فريب مى دهند و در راه باطل مى اندازند . بنابراين شبهه چيزى است كه به حقّ شباهت دارد و فريب دهنده است ، افرادى كه از اولياء خدا هستند ، چون هدفشان هدايت و رسيدن به حقّ است آنچه را كه تشخيص مى دهند حقّ است عمل مى كنند و آنچه براى آنها مشتبه باشد و نتوانند حقّانيت آن را اثبات كنند از آن پرهيز مى كنند ، ولى دشمنان خدا چون دنباله رو باطل هستند به وسيله كورى اى كه دارند شبهه ناك را عمل مى كنند و يا از كورى ديگران سوء استفاده مى كنند و آنها را فريب مى دهند و در شبهات وارد مى كنند .